සිත පිරිසිදු කරගැනීම, ප්රඥා ඇස සහ ධර්මාවබෝධය
හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Hasalaka Seelawimala Thero)දේශනාවේ වීඩියෝව Watch Video
දේශනාවේ විස්තරය Episode Summary
මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සිතේ පවතින කෙලෙස් පිරිසිදු කරගැනීමේ වැදගත්කම සහ ඒ සඳහා ප්රඥාව මෙහෙයවිය යුතු ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරේ. සිතේ පවතින දුර්වලකම් සහ අපිරිසිදුකම් කාලයක් තිස්සේ තැන්පත් වීමෙන් ඒවා ඉවත් කිරීමේ අපහසුව රළු ටයිල් කැටයක උපමාව ඇසුරින් මෙහිදී පැහැදිලි කර දෙයි.
- සිතේ කෙලෙස් තහවුරු වීමට පෙර වහා පිරිසිදු කරගැනීමේ අවශ්යතාවය.
- බාහිර ලෝකය වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කරනවාට වඩා අභ්යන්තර සිත පිරිසිදු කරගැනීමේ වටිනාකම.
- මාංස චක්ඛු, දිබ්බ චක්ඛු සහ ප්රඥා චක්ඛු යන ඇස් තුන පිළිබඳ විග්රහය.
- රහතන් වහන්සේලාට අපහාස කිරීමේ බරපතල ආදීනව පැහැදිලි කරන මිටි ස්වාමීන් වහන්සේගේ සහ ඇමතිවරයාගේ කතාව.
- ලෝකයේ සියලු දේ දුක්ඛාර්ය සත්යයට අනුකූලව විමසා බැලීමේ වැදගත්කම (ඤාණ කරණී).
- බන්ධුල මල්ලිකාවගේ කතාව ඇසුරින් ජීවිතයේ අහිමි වීම් හමුවේ ධර්මය ප්රායෝගිකව ගලපා ගන්නා ආකාරය.
සතර සතිපට්ඨානය තුළ සිහිය පිහිටුවා ගනිමින්, අවිද්යාව දුරු කර ප්රඥා ලෝකය උදා කරගැනීම තුළින් පමණක් සැබෑ නිවීම උදා කරගත හැකි බව මෙහිදී අවධාරණය කෙරේ.
📌 දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා:
ආරම්භය සහ ආගමික වතාවත් - දේශනාවේ ආරම්භය සහ මූලික ආගමික වතාවත් සිදු කිරීම.
සිතේ දුර්වලකම සහ අපිරිසිදුකම - මිනිස් සිතේ පවතින දුර්වල ස්වභාවය සහ කෙලෙස් නිසා සිත අපිරිසිදු වන ආකාරය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.
රළු ටයිල් කැටයේ උපමාව - කෙලෙස් සිතක තැන්පත් වූ පසු ඒවා ඉවත් කිරීමේ අපහසුව රළු ටයිල් කැටයක පැල්ලම් රැඳෙන ආකාරය ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.
බුද්ධ කාලීන මිනිසුන්ගේ ප්රඥාව - වර්තමාන මිනිසුන්ට සාපේක්ෂව බුද්ධ කාලීන මිනිසුන් තුළ පැවති ප්රඥාවන්ත ස්වභාවය පිළිබඳ විග්රහය.
බාහිර ලෝකය වෙනස් කිරීම සහ අභ්යන්තර ව්යාකූලත්වය - මිනිසා තාක්ෂණයෙන් බාහිර ලෝකය වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කළද, තමන්ගේ අභ්යන්තර සිතේ පවතින ව්යාකූලත්වය හඳුනා නොගැනීමේ ආදීනව.
වහා පිරිසිදු වීමේ අවශ්යතාවය - සිතේ කෙලෙස් තහවුරු වීමට පෙර සතර සතිපට්ඨානය තුළ සිහිය පිහිටුවා ගනිමින් වහා පිරිසිදු වීමේ වැදගත්කම.
කෙලෙස් වලින් මිදීමේ මග - අවිද්යාව දුරු කර ප්රඥා ලෝකය තුළින් කෙලෙස් වලින් මිදෙන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.
ඇස් තුනක් උපදවා ගැනීම - බුදු දහමට අනුව මිනිසෙකු උපදවා ගත යුතු ඇස් තුන පිළිබඳ මූලික විග්රහය.
මාංස, දිබ්බ සහ ප්රඥා චක්ඛු - භෞතික ඇස, පිනෙන් ලබන දිව්ය ඇස සහ ධර්මාවබෝධයෙන් ලබන ප්රඥා ඇස යන ඇස් තුනෙහි වෙනස සහ වටිනාකම.
මිටි ස්වාමීන් වහන්සේට අපහාස කළ ඇමතිවරයාගේ කතාව - රහතන් වහන්සේ නමකගේ බාහිර පෙනුම දෙස බලා අපහාස කළ ඇමතිවරයෙකු පිළිබඳ කතාව.
අපහාස කිරීමේ විපාකය - උතුම් පුද්ගලයන්ට අපහාස කිරීම නිසා ලැබෙන අකුසල විපාක සහ මරණින් පසු වඳුරෙකු වී උපත ලැබීමට සිදු වූ ආකාරය.
දානය සහ නිවන් මග - දානය දීම පමණක් නිවනට ප්රමාණවත් නොවන බවත්, සක්කාය දිට්ඨිය දුරු කිරීමේ වැදගත්කමත් පැහැදිලි කිරීම.
ස්කන්ධ, ධාතු, ආයතන විදර්ශනා කිරීම - තමන්ගේම ස්කන්ධ, ධාතු සහ ආයතන පටිච්චසමුප්පාදයට අනුව විදර්ශනා කිරීමේ අවශ්යතාවය.
බන්ධුල මල්ලිකාවගේ කතාව - තම ස්වාමියා සහ දරුවන් මියගිය පුවත ඇසූ අවස්ථාවේදී බන්ධුල මල්ලිකාව ධර්මය තුළින් සිත පාලනය කරගත් ආකාරය.
චක්ඛු කරණී, ඤාණ කරණී - ධර්මයේ ඇසින් ලෝකය දෙස බැලීම සහ සියල්ල දුක්ඛාර්ය සත්යයට අනුව විමසා බැලීම.
පුණ්යානුමෝදනාව - දේශනාව අවසානයේ පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.
පූජ්ය හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Hasalaka Seelawimala Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.
Pragna TV | Ven Hasalaka Seelawimala Thero | 2026-04-09 | AM Telecast
දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා Chapters
ආරම්භය සහ ආගමික වතාවත්
දේශනාවේ ආරම්භය සහ මූලික ආගමික වතාවත් සිදු කිරීම.
සිතේ දුර්වලකම සහ අපිරිසිදුකම
මිනිස් සිතේ පවතින දුර්වල ස්වභාවය සහ කෙලෙස් නිසා සිත අපිරිසිදු වන ආකාරය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.
රළු ටයිල් කැටයේ උපමාව
කෙලෙස් සිතක තැන්පත් වූ පසු ඒවා ඉවත් කිරීමේ අපහසුව රළු ටයිල් කැටයක පැල්ලම් රැඳෙන ආකාරය ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.
බුද්ධ කාලීන මිනිසුන්ගේ ප්රඥාව
වර්තමාන මිනිසුන්ට සාපේක්ෂව බුද්ධ කාලීන මිනිසුන් තුළ පැවති ප්රඥාවන්ත ස්වභාවය පිළිබඳ විග්රහය.
බාහිර ලෝකය වෙනස් කිරීම සහ අභ්යන්තර ව්යාකූලත්වය
මිනිසා තාක්ෂණයෙන් බාහිර ලෝකය වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කළද, තමන්ගේ අභ්යන්තර සිතේ පවතින ව්යාකූලත්වය හඳුනා නොගැනීමේ ආදීනව.
වහා පිරිසිදු වීමේ අවශ්යතාවය
සිතේ කෙලෙස් තහවුරු වීමට පෙර සතර සතිපට්ඨානය තුළ සිහිය පිහිටුවා ගනිමින් වහා පිරිසිදු වීමේ වැදගත්කම.
කෙලෙස් වලින් මිදීමේ මග
අවිද්යාව දුරු කර ප්රඥා ලෝකය තුළින් කෙලෙස් වලින් මිදෙන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.
ඇස් තුනක් උපදවා ගැනීම
බුදු දහමට අනුව මිනිසෙකු උපදවා ගත යුතු ඇස් තුන පිළිබඳ මූලික විග්රහය.
මාංස, දිබ්බ සහ ප්රඥා චක්ඛු
භෞතික ඇස, පිනෙන් ලබන දිව්ය ඇස සහ ධර්මාවබෝධයෙන් ලබන ප්රඥා ඇස යන ඇස් තුනෙහි වෙනස සහ වටිනාකම.
මිටි ස්වාමීන් වහන්සේට අපහාස කළ ඇමතිවරයාගේ කතාව
රහතන් වහන්සේ නමකගේ බාහිර පෙනුම දෙස බලා අපහාස කළ ඇමතිවරයෙකු පිළිබඳ කතාව.
අපහාස කිරීමේ විපාකය
උතුම් පුද්ගලයන්ට අපහාස කිරීම නිසා ලැබෙන අකුසල විපාක සහ මරණින් පසු වඳුරෙකු වී උපත ලැබීමට සිදු වූ ආකාරය.
දානය සහ නිවන් මග
දානය දීම පමණක් නිවනට ප්රමාණවත් නොවන බවත්, සක්කාය දිට්ඨිය දුරු කිරීමේ වැදගත්කමත් පැහැදිලි කිරීම.
ස්කන්ධ, ධාතු, ආයතන විදර්ශනා කිරීම
තමන්ගේම ස්කන්ධ, ධාතු සහ ආයතන පටිච්චසමුප්පාදයට අනුව විදර්ශනා කිරීමේ අවශ්යතාවය.
බන්ධුල මල්ලිකාවගේ කතාව
තම ස්වාමියා සහ දරුවන් මියගිය පුවත ඇසූ අවස්ථාවේදී බන්ධුල මල්ලිකාව ධර්මය තුළින් සිත පාලනය කරගත් ආකාරය.
චක්ඛු කරණී, ඤාණ කරණී
ධර්මයේ ඇසින් ලෝකය දෙස බැලීම සහ සියල්ල දුක්ඛාර්ය සත්යයට අනුව විමසා බැලීම.
පුණ්යානුමෝදනාව
දේශනාව අවසානයේ පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.