[අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත | 020] සහේතුක කාමාවචර විපාක සහ ක්රියා සිත්
වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero)දේශනාවේ වීඩියෝව Watch Video
දේශනාවේ විස්තරය Episode Summary
මෙම දේශනය මගින් අභිධර්මයේ එන කාමාවචර සහේතුක විපාක සිත් සහ ක්රියා සිත් පිළිබඳව ගැඹුරු විග්රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:
- විපාක සිත යනු කුමක්ද සහ කර්ම ශක්තිය සන්තානය තුළ නිදන්ගත වන ආකාරය.
- අවිද්යාව සහ තණ්හාව හේතුවෙන් කර්ම ශක්තිය ජනනය වන ආකාරය සහ එය විපාක සිත් ලෙස මෝරා වැඩෙන ආකාරය.
- ප්රතිසන්ධි විපාක සහ ප්රවෘත්ති විපාක අතර වෙනස සහ ඒවායේ ක්රියාකාරීත්වය.
- සත්වයා යනු කර්මයේ විපාකයක් ලෙස තේරවාදී දහම තුළ නිර්වචනය වන ආකාරය.
- සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් 8 සහ ක්රියා සිත් 8 පිළිබඳව සවිස්තරාත්මක හැඳින්වීම.
- රහතන් වහන්සේලාගේ සන්තානය තුළ ක්රියා සිත් ඇතිවන ආකාරය සහ ඒවායේ ස්වභාවය.
- අන්තරාභවය පිළිබඳව තේරවාදී බුදුදහමේ ස්ථාවරය සහ ඒ පිළිබඳව පවතින තර්ක.
📌 දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා:
ආරම්භය සහ පෙර පාඩම් සිහිපත් කිරීම - අභිධර්ම පාඩම් මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ පරමාර්ථ ධර්ම සහ සිත් පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.
විපාක සිත යනු කුමක්ද? - කර්මයක ප්රතිඵලයක් ලෙස විපාක සිත ඇතිවන ආකාරය සහ කර්ම ශක්තිය සන්තානය තුළ පවතින ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කරයි.
කර්ම ශක්තිය සහ විපාක සිත ඇතිවන ආකාරය - අවිද්යාව සහ තණ්හාව නිසා කර්ම ශක්තිය ඇතිවන ආකාරයත්, එය සුදුසු අවස්ථාවලදී විපාක සිත් ලෙස මතු වන ආකාරයත් රූප සටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.
කාමාවචර විපාක සිත් වර්ගීකරණය - අහේතුක සහ සහේතුක වශයෙන් කාමාවචර විපාක සිත් බෙදෙන ආකාරය පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.
ප්රතිසන්ධි විපාක සහ ප්රවෘත්ති විපාක - භවයක ආරම්භයේදී ඇතිවන ප්රතිසන්ධි විපාක සහ ජීවත් වන කාලය තුළ ඇතිවන ප්රවෘත්ති විපාක අතර වෙනස පැහැදිලි කරයි.
සත්වයා නිර්වචනය කිරීමේදී කර්මයේ වැදගත්කම - නාම රූප සහ කර්මය යන අංගයන්ගෙන් සත්වයා නිර්වචනය වන ආකාරයත්, භවයෙන් භවයට කර්ම ශක්තිය ගමන් කරන ආකාරයත් සාකච්ඡා කරයි.
සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් 8 - වේදනා, ඥාන සහ සංස්කාර භේදයන්ට අනුව සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් අට පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව විස්තර කරයි.
සහේතුක කාමාවචර ක්රියා සිත් 8 - රහතන් වහන්සේලාගේ සන්තානය තුළ ඇතිවන, මතු විපාක ලබා නොදෙන ක්රියා සිත් පිළිබඳවත් ඒවායේ ස්වභාවය පිළිබඳවත් පැහැදිලි කරයි.
කාමාවචර සිත් 54 පිළිබඳ සාරාංශය - අකුසල් සිත් 12, අහේතුක සිත් 18 සහ කාම සෝභන සිත් 24 ඇතුළත් කාමාවචර සිත් 54 පිළිබඳව සම්පූර්ණ සාරාංශයක් ඉදිරිපත් කරයි.
Q&A: අන්තරාභවය පිළිබඳ තේරවාදී මතය කුමක්ද? - මරණයෙන් පසු නැවත උපතක් ලැබීමට පෙර පවතිනවා යැයි කියන අන්තරාභවය පිළිබඳව තේරවාදී බුදුදහමේ ස්ථාවරය සහ ඒ පිළිබඳව පවතින තර්ක විස්තර කරයි.
පුණ්යානුමෝදනාව - ධර්ම දේශනය සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ දේශනය අවසන් කිරීම.
පූජ්ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.
අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත | 20 වැනි දේශනාව | පූජ්ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින් වහන්සේ
දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා Chapters
ආරම්භය සහ පෙර පාඩම් සිහිපත් කිරීම
අභිධර්ම පාඩම් මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ පරමාර්ථ ධර්ම සහ සිත් පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.
විපාක සිත යනු කුමක්ද?
කර්මයක ප්රතිඵලයක් ලෙස විපාක සිත ඇතිවන ආකාරය සහ කර්ම ශක්තිය සන්තානය තුළ පවතින ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කරයි.
කර්ම ශක්තිය සහ විපාක සිත ඇතිවන ආකාරය
අවිද්යාව සහ තණ්හාව නිසා කර්ම ශක්තිය ඇතිවන ආකාරයත්, එය සුදුසු අවස්ථාවලදී විපාක සිත් ලෙස මතු වන ආකාරයත් රූප සටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.
කාමාවචර විපාක සිත් වර්ගීකරණය
අහේතුක සහ සහේතුක වශයෙන් කාමාවචර විපාක සිත් බෙදෙන ආකාරය පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.
ප්රතිසන්ධි විපාක සහ ප්රවෘත්ති විපාක
භවයක ආරම්භයේදී ඇතිවන ප්රතිසන්ධි විපාක සහ ජීවත් වන කාලය තුළ ඇතිවන ප්රවෘත්ති විපාක අතර වෙනස පැහැදිලි කරයි.
සත්වයා නිර්වචනය කිරීමේදී කර්මයේ වැදගත්කම
නාම රූප සහ කර්මය යන අංගයන්ගෙන් සත්වයා නිර්වචනය වන ආකාරයත්, භවයෙන් භවයට කර්ම ශක්තිය ගමන් කරන ආකාරයත් සාකච්ඡා කරයි.
සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් 8
වේදනා, ඥාන සහ සංස්කාර භේදයන්ට අනුව සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් අට පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව විස්තර කරයි.
සහේතුක කාමාවචර ක්රියා සිත් 8
රහතන් වහන්සේලාගේ සන්තානය තුළ ඇතිවන, මතු විපාක ලබා නොදෙන ක්රියා සිත් පිළිබඳවත් ඒවායේ ස්වභාවය පිළිබඳවත් පැහැදිලි කරයි.
කාමාවචර සිත් 54 පිළිබඳ සාරාංශය
අකුසල් සිත් 12, අහේතුක සිත් 18 සහ කාම සෝභන සිත් 24 ඇතුළත් කාමාවචර සිත් 54 පිළිබඳව සම්පූර්ණ සාරාංශයක් ඉදිරිපත් කරයි.
Q&A: අන්තරාභවය පිළිබඳ තේරවාදී මතය කුමක්ද?
මරණයෙන් පසු නැවත උපතක් ලැබීමට පෙර පවතිනවා යැයි කියන අන්තරාභවය පිළිබඳව තේරවාදී බුදුදහමේ ස්ථාවරය සහ ඒ පිළිබඳව පවතින තර්ක විස්තර කරයි.
පුණ්යානුමෝදනාව
ධර්ම දේශනය සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ දේශනය අවසන් කිරීම.