නිර්වාණයේ ප්රභේද සහ අසංඛත ධර්මයන් පිළිබඳ විග්රහයක්
වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero)දේශනාවේ වීඩියෝව Watch Video
දේශනාවේ විස්තරය Episode Summary
මෙම දේශනය මගින් නිර්වාණය සහ විවිධ අසංඛත ධර්මයන් පිළිබඳව ගැඹුරු විග්රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. මෙහිදී ප්රධාන වශයෙන් නිර්වාණයේ ප්රභේද පහක් පිළිබඳව සාකච්ඡා කෙරේ.
- සම්මුති නිබ්බාන: ලෞකික දුක්වලින් සහ බියෙන් තාවකාලිකව මිදීම.
- තදංග නිබ්බාන: සීලය වැනි ප්රතිවිරුද්ධ කුසල ධර්මයන් මගින් කෙලෙස් යටපත් කිරීමෙන් ලබන නිදහස.
- වික්ඛම්භන නිබ්බාන: ධ්යාන සමාපත්ති මගින් නීවරණ ධර්මයන් තාවකාලිකව යටපත් කිරීමෙන් ලබන ශාන්තිය.
- සමුච්ඡේද නිබ්බාන: ආර්ය මාර්ග ඥානයෙන් කෙලෙස් සහමුලින්ම ප්රහීණ කිරීම.
- නිස්සරණ නිබ්බාන: සියලු දුක්වලින් සහ කෙලෙස්වලින් සදාකාලිකව නිදහස් වීම.
මීට අමතරව, අනුපාදිශේෂ සහ සඋපාදිශේෂ නිර්වාණ ධාතුන් අතර වෙනස, කෙලෙස් නිබ්බාන සහ ඛන්ධ නිබ්බාන පිළිබඳවද මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ. දේශනය අවසානයේදී ආයුෂය තීරණය වන ආකාරය සහ කර්ම ශක්තිය පිළිබඳව ශ්රාවකයන් නැගූ ප්රශ්නවලට පිළිතුරු සපයයි.
📌 දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා:
ආරම්භය
හැඳින්වීම සහ පෙර පාඩම් මතක් කිරීම - නිර්වාණය යනු කුමක්ද සහ එය අසංඛත පරමත්ථයක් ලෙස හඳුනාගන්නා ආකාරය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.
නිර්වාණය පිළිබඳ මූලික සූත්රය - හේතු ප්රහීණ කිරීමෙන් ඵලයන් හට නොගැනීම (Non-arising of suffering) නිර්වාණය ලෙස හඳුන්වන ආකාරය රූප සටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.
නිස්සරණ නිබ්බානය - සියලු දුක්වලින් සහ කෙලෙස්වලින් සදාකාලිකව නිදහස් වීම හෙවත් නිස්සරණ නිබ්බානය පිළිබඳව විග්රහ කරයි.
සමුච්ඡේද නිබ්බානය - ආර්ය මාර්ග ඥානය මගින් කෙලෙස් සහමුලින්ම සිඳලීම සහ එමගින් අනාගතයේ හටගැනීමට තිබූ දුක් නැති කිරීම පිළිබඳව සාකච්ඡා කරයි.
වික්ඛම්භන නිබ්බානය - ධ්යාන සමාපත්ති මගින් නීවරණ ධර්මයන් තාවකාලිකව යටපත් කිරීමෙන් ලබන නිදහස සහ එහි ස්වභාවය පැහැදිලි කරයි.
තදංග නිබ්බානය - සීලය වැනි කුසල ධර්මයන් මගින් අකුසල ධර්මයන් යටපත් කිරීමෙන් ලබන තාවකාලික ශාන්තිය පිළිබඳව විග්රහ කරයි.
සම්මුති නිබ්බානය - ලෞකික වශයෙන් විවිධ බිය සහ පීඩාවලින් තාවකාලිකව මිදීම සම්මුති නිබ්බානය ලෙස හඳුන්වන ආකාරය පැහැදිලි කරයි.
Q&A: සඋපාදිශේෂ සහ අනුපාදිශේෂ නිර්වාණ ධාතු අතර වෙනස කුමක්ද? - රහතන් වහන්සේ නමක් ජීවත්ව සිටියදී ලබන නිර්වාණය සහ පිරිනිවන් පෑමෙන් පසු ලබන නිර්වාණය අතර ඇති වෙනස තිස්ස බ්රහ්ම සූත්රය ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.
Q&A: ඛණික සමාධිය තදංග නිබ්බානයට හෝ සම්මුති නිබ්බානයට අයත් වේද? - ඛණික සමාධිය මගින් කෙලෙස් යටපත් වන ආකාරය සහ එය මෙම ප්රභේදයන්ට සම්බන්ධ වන ආකාරය පිළිබඳව සාකච්ඡා කරයි.
Q&A: උප්පත්ති කර්මයක ආයු කාලය තීරණය වන්නේ කෙසේද? - කර්ම ශක්තිය, ආයු කල්පය සහ බාහිර උපක්ක්රම මගින් ආයුෂය කෙටි වන ආකාරය පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීමක් සිදු කරයි.
පූජ්ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.
020_Fundamentals of Theravada Buddhism (New Course)_Asṅkhataparamattha (Part III)_30-05-2021
දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා Chapters
ආරම්භය
හැඳින්වීම සහ පෙර පාඩම් මතක් කිරීම
නිර්වාණය යනු කුමක්ද සහ එය අසංඛත පරමත්ථයක් ලෙස හඳුනාගන්නා ආකාරය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.
නිර්වාණය පිළිබඳ මූලික සූත්රය
හේතු ප්රහීණ කිරීමෙන් ඵලයන් හට නොගැනීම (Non-arising of suffering) නිර්වාණය ලෙස හඳුන්වන ආකාරය රූප සටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.
නිස්සරණ නිබ්බානය
සියලු දුක්වලින් සහ කෙලෙස්වලින් සදාකාලිකව නිදහස් වීම හෙවත් නිස්සරණ නිබ්බානය පිළිබඳව විග්රහ කරයි.
සමුච්ඡේද නිබ්බානය
ආර්ය මාර්ග ඥානය මගින් කෙලෙස් සහමුලින්ම සිඳලීම සහ එමගින් අනාගතයේ හටගැනීමට තිබූ දුක් නැති කිරීම පිළිබඳව සාකච්ඡා කරයි.
වික්ඛම්භන නිබ්බානය
ධ්යාන සමාපත්ති මගින් නීවරණ ධර්මයන් තාවකාලිකව යටපත් කිරීමෙන් ලබන නිදහස සහ එහි ස්වභාවය පැහැදිලි කරයි.
තදංග නිබ්බානය
සීලය වැනි කුසල ධර්මයන් මගින් අකුසල ධර්මයන් යටපත් කිරීමෙන් ලබන තාවකාලික ශාන්තිය පිළිබඳව විග්රහ කරයි.
සම්මුති නිබ්බානය
ලෞකික වශයෙන් විවිධ බිය සහ පීඩාවලින් තාවකාලිකව මිදීම සම්මුති නිබ්බානය ලෙස හඳුන්වන ආකාරය පැහැදිලි කරයි.
Q&A: සඋපාදිශේෂ සහ අනුපාදිශේෂ නිර්වාණ ධාතු අතර වෙනස කුමක්ද?
රහතන් වහන්සේ නමක් ජීවත්ව සිටියදී ලබන නිර්වාණය සහ පිරිනිවන් පෑමෙන් පසු ලබන නිර්වාණය අතර ඇති වෙනස තිස්ස බ්රහ්ම සූත්රය ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.
Q&A: ඛණික සමාධිය තදංග නිබ්බානයට හෝ සම්මුති නිබ්බානයට අයත් වේද?
ඛණික සමාධිය මගින් කෙලෙස් යටපත් වන ආකාරය සහ එය මෙම ප්රභේදයන්ට සම්බන්ධ වන ආකාරය පිළිබඳව සාකච්ඡා කරයි.
Q&A: උප්පත්ති කර්මයක ආයු කාලය තීරණය වන්නේ කෙසේද?
කර්ම ශක්තිය, ආයු කල්පය සහ බාහිර උපක්ක්රම මගින් ආයුෂය කෙටි වන ආකාරය පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීමක් සිදු කරයි.