ආරම්මණ සහ නාම රූප ධර්ම පිළිබඳ ගැඹුරු විග්රහයක්
වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero)දේශනාවේ වීඩියෝව Watch Video
දේශනාවේ විස්තරය Episode Summary
මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදුදහමේ එන නාම රූප ධර්ම සහ ආරම්මණ (අරමුණු) පිළිබඳව ගැඹුරු විග්රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:
- නාම සහ රූප ධර්මයන්හි මූලික වෙනස්කම් සහ ඒවායේ ස්වභාවය.
- ආරම්මණයක් යනු කුමක්ද සහ සිත අරමුණක් කරා යොමු වන ආකාරය.
- පරමාර්ථ ධර්ම සහ ප්රඥප්ති ධර්ම අතර ඇති වෙනස සහ සිත ඒවා ග්රහණය කරගන්නා ආකාරය.
- විදර්ශනා භාවනාවේදී අරමුණු උපකාරී වන ආකාරය සහ අවිද්යාව නිසා අරමුණු වැරදි ලෙස වටහා ගැනීම.
- කර්මය රැස්වීමේදී අරමුණෙහි ඇති වැදගත්කම.
📌 දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා:
ආරම්භය සහ නමස්කාරය
නාම සහ රූප ධර්මයන්හි අර්ථ දැක්වීම - නාම ධර්ම යනු අරමුණු දැනගන්නා සිත සහ චෛතසික වන අතර රූප ධර්ම යනු බාහිර හේතු මත විපර්යාසයට පත්වන ස්වභාවයයි.
ආරම්මණ (අරමුණු) පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම - සිතක් ඇතිවීමට නම් අනිවාර්යයෙන්ම අරමුණක් තිබිය යුතු බවත්, අරමුණක් නොමැතිව නාම ධර්මයන් පහළ නොවන බවත් පැහැදිලි කෙරේ.
පුණ්යානුමෝදනාව
ආරම්මණ යන්නෙහි පාලි විග්රහය - 'චිත්ත චේතසිකා ආගන්ත්වා එත්ථ රමන්ති ඉති ආරම්මණං' යන පාඨය ඇසුරින් සිත සහ චෛතසික ඇලී වාසය කරන තැන අරමුණ ලෙස හඳුන්වා දෙයි.
රූපය විපර්යාසයට පත්වන ආකාරය - සීතල, උණුසුම වැනි බාහිර ප්රත්යයන් නිසා රූපය විකෘති වීමට හෝ විනාශ වීමට ලක්වන ආකාරය විස්තර කෙරේ.
නාම ධර්මයන් අරමුණු ගන්නා ආකාරය - නාම ධර්මයන් රූප මෙන් නොව අරමුණක් කරා නැඹුරු වීමේ සහ අරමුණක් දැනගැනීමේ සුවිශේෂී ලක්ෂණයෙන් යුක්ත බව පැහැදිලි කෙරේ.
අභිධර්මයට අනුව නාම රූප විග්රහය - අභිධර්ම ක්රමයට අනුව රූපය යනු බාහිර ප්රත්යයන්ගෙන් පහර ලැබ වෙනස් වන දෙයක් ලෙසත්, නාමය අරමුණක් ගන්නා දෙයක් ලෙසත් විග්රහ කෙරේ.
සිත අරමුණක් වෙත නැඹුරු වීමේ ස්වභාවය - සෑම නාම ධර්මයක්ම කිසියම් අරමුණක් වෙත යොමු වී පවතින බවත්, අරමුණකින් තොරව සිතක් පහළ විය නොහැකි බවත් විස්තර කෙරේ.
පරමාර්ථ සහ ප්රඥප්ති අරමුණු - සැබවින්ම පවතින පරමාර්ථ ධර්ම සහ සිත විසින් ගොඩනගා ගන්නා ප්රඥප්ති ධර්ම අතර වෙනස සහ සිත ඒවා අරමුණු කරන ආකාරය.
සිත බාහිර වස්තූන් ප්රඥප්ති ලෙස හඳුනා ගැනීම - සතර මහා භූතයන්ගෙන් සැදුම්ලත් රූපය, පුටුවක් හෝ මේසයක් ලෙස සිත විසින් ප්රඥප්ති වශයෙන් හඳුනා ගන්නා ආකාරය.
අරමුණ සහ සිත එය ගන්නා ආකාරය අතර වෙනස - බාහිරව පවතින අරමුණ සහ සිත එය ග්රහණය කරගන්නා ආකාරය (Perception) අතර ඇති වෙනස පිළිබඳ විග්රහයකි.
යථාභූත ඥානය සහ අරමුණු දැකීම - අරමුණු පවතින සැබෑ ස්වභාවයෙන්ම දැකීම හෙවත් යථාභූත ඥානය උපදවා ගැනීම නිවනට මග වන ආකාරය.
අරමුණු සම්බන්ධයෙන් ඇතිවන අවිද්යාව - අනිත්ය වූ අරමුණු නිත්ය ලෙසත්, දුක් සහගත දේ සුඛ ලෙසත් වැරදි ලෙස වටහා ගැනීම අවිද්යාව ලෙස හඳුන්වා දෙයි.
අරමුණු ග්රහණය කරගැනීමේ සීමාවන් - සිතට එකවර සියලු අරමුණු ග්රහණය කරගත නොහැකි බවත්, සිතේ ඇති සීමිත බවත් පිළිබඳව කෙරෙන විග්රහයකි.
පුද්ගල චරිත අනුව අරමුණු වැටහෙන ආකාරය - එකම අරමුණ වුවද පුද්ගලයාගේ චරිත ලක්ෂණ සහ මානසික මට්ටම අනුව විවිධ ආකාරයෙන් වැටහෙන බව උදාහරණ සහිතව විස්තර කෙරේ.
සිත සහ අරමුණ අතර ඇති සම්බන්ධය - සිත සහ අරමුණ වෙන් කළ නොහැකි ලෙස බැඳී පවතින ආකාරයත්, සිතේ ක්රියාකාරිත්වය අරමුණ මත රඳා පවතින ආකාරයත් පැහැදිලි කෙරේ.
කර්මය රැස්වීමේදී අරමුණෙහි බලපෑම - කර්මයක් සිදු කිරීමේදී සිත ගන්නා අරමුණෙහි ගුණාත්මකභාවය අනුව විපාකයන්හි ප්රබලතාවය තීරණය වන ආකාරය.
විදර්ශනා භාවනාවේදී අරමුණෙහි වැදගත්කම - විදර්ශනා භාවනාවේදී අරමුණ පවතින ආකාරයෙන්ම (අනිත්ය, දුක්ඛ, අනාත්ම ලෙස) දැකීම නිවන් මගට උපකාරී වන ආකාරය.
නාම රූප වෙන්කර හඳුනා ගැනීම - නාම සහ රූප ධර්මයන්හි වෙනස වටහාගෙන ඒවා අනිත්ය ලෙස මෙනෙහි කිරීමේ වැදගත්කම අවධාරණය කෙරේ.
දේශනාවේ සමාප්තිය සහ ආශිර්වාදය
පින් අනුමෝදන් කිරීම
පූජ්ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.
අරමුණ ( ආරම්මණ ) | ශාස්ත්රපති පූජ්ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ
දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා Chapters
ආරම්භය සහ නමස්කාරය
නාම සහ රූප ධර්මයන්හි අර්ථ දැක්වීම
නාම ධර්ම යනු අරමුණු දැනගන්නා සිත සහ චෛතසික වන අතර රූප ධර්ම යනු බාහිර හේතු මත විපර්යාසයට පත්වන ස්වභාවයයි.
ආරම්මණ (අරමුණු) පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම
සිතක් ඇතිවීමට නම් අනිවාර්යයෙන්ම අරමුණක් තිබිය යුතු බවත්, අරමුණක් නොමැතිව නාම ධර්මයන් පහළ නොවන බවත් පැහැදිලි කෙරේ.
පුණ්යානුමෝදනාව
ආරම්මණ යන්නෙහි පාලි විග්රහය
'චිත්ත චේතසිකා ආගන්ත්වා එත්ථ රමන්ති ඉති ආරම්මණං' යන පාඨය ඇසුරින් සිත සහ චෛතසික ඇලී වාසය කරන තැන අරමුණ ලෙස හඳුන්වා දෙයි.
රූපය විපර්යාසයට පත්වන ආකාරය
සීතල, උණුසුම වැනි බාහිර ප්රත්යයන් නිසා රූපය විකෘති වීමට හෝ විනාශ වීමට ලක්වන ආකාරය විස්තර කෙරේ.
නාම ධර්මයන් අරමුණු ගන්නා ආකාරය
නාම ධර්මයන් රූප මෙන් නොව අරමුණක් කරා නැඹුරු වීමේ සහ අරමුණක් දැනගැනීමේ සුවිශේෂී ලක්ෂණයෙන් යුක්ත බව පැහැදිලි කෙරේ.
අභිධර්මයට අනුව නාම රූප විග්රහය
අභිධර්ම ක්රමයට අනුව රූපය යනු බාහිර ප්රත්යයන්ගෙන් පහර ලැබ වෙනස් වන දෙයක් ලෙසත්, නාමය අරමුණක් ගන්නා දෙයක් ලෙසත් විග්රහ කෙරේ.
සිත අරමුණක් වෙත නැඹුරු වීමේ ස්වභාවය
සෑම නාම ධර්මයක්ම කිසියම් අරමුණක් වෙත යොමු වී පවතින බවත්, අරමුණකින් තොරව සිතක් පහළ විය නොහැකි බවත් විස්තර කෙරේ.
පරමාර්ථ සහ ප්රඥප්ති අරමුණු
සැබවින්ම පවතින පරමාර්ථ ධර්ම සහ සිත විසින් ගොඩනගා ගන්නා ප්රඥප්ති ධර්ම අතර වෙනස සහ සිත ඒවා අරමුණු කරන ආකාරය.
සිත බාහිර වස්තූන් ප්රඥප්ති ලෙස හඳුනා ගැනීම
සතර මහා භූතයන්ගෙන් සැදුම්ලත් රූපය, පුටුවක් හෝ මේසයක් ලෙස සිත විසින් ප්රඥප්ති වශයෙන් හඳුනා ගන්නා ආකාරය.
අරමුණ සහ සිත එය ගන්නා ආකාරය අතර වෙනස
බාහිරව පවතින අරමුණ සහ සිත එය ග්රහණය කරගන්නා ආකාරය (Perception) අතර ඇති වෙනස පිළිබඳ විග්රහයකි.
යථාභූත ඥානය සහ අරමුණු දැකීම
අරමුණු පවතින සැබෑ ස්වභාවයෙන්ම දැකීම හෙවත් යථාභූත ඥානය උපදවා ගැනීම නිවනට මග වන ආකාරය.
අරමුණු සම්බන්ධයෙන් ඇතිවන අවිද්යාව
අනිත්ය වූ අරමුණු නිත්ය ලෙසත්, දුක් සහගත දේ සුඛ ලෙසත් වැරදි ලෙස වටහා ගැනීම අවිද්යාව ලෙස හඳුන්වා දෙයි.
අරමුණු ග්රහණය කරගැනීමේ සීමාවන්
සිතට එකවර සියලු අරමුණු ග්රහණය කරගත නොහැකි බවත්, සිතේ ඇති සීමිත බවත් පිළිබඳව කෙරෙන විග්රහයකි.
පුද්ගල චරිත අනුව අරමුණු වැටහෙන ආකාරය
එකම අරමුණ වුවද පුද්ගලයාගේ චරිත ලක්ෂණ සහ මානසික මට්ටම අනුව විවිධ ආකාරයෙන් වැටහෙන බව උදාහරණ සහිතව විස්තර කෙරේ.
සිත සහ අරමුණ අතර ඇති සම්බන්ධය
සිත සහ අරමුණ වෙන් කළ නොහැකි ලෙස බැඳී පවතින ආකාරයත්, සිතේ ක්රියාකාරිත්වය අරමුණ මත රඳා පවතින ආකාරයත් පැහැදිලි කෙරේ.
කර්මය රැස්වීමේදී අරමුණෙහි බලපෑම
කර්මයක් සිදු කිරීමේදී සිත ගන්නා අරමුණෙහි ගුණාත්මකභාවය අනුව විපාකයන්හි ප්රබලතාවය තීරණය වන ආකාරය.
විදර්ශනා භාවනාවේදී අරමුණෙහි වැදගත්කම
විදර්ශනා භාවනාවේදී අරමුණ පවතින ආකාරයෙන්ම (අනිත්ය, දුක්ඛ, අනාත්ම ලෙස) දැකීම නිවන් මගට උපකාරී වන ආකාරය.
නාම රූප වෙන්කර හඳුනා ගැනීම
නාම සහ රූප ධර්මයන්හි වෙනස වටහාගෙන ඒවා අනිත්ය ලෙස මෙනෙහි කිරීමේ වැදගත්කම අවධාරණය කෙරේ.